X
تبلیغات
هوراند طبیعت هوراند زیباییهای بخش هوراند - هوراند + ریشه واژه هوراند + تاریخچه هوراند + درباره هوراند + بخش هوراند

  ریشه واژه هوراند

درمورد ریشه واژه هوراند عقاید مختلفی وجود دارد افرادی بدون داشتن استدلال واقعی آن را فارسی و اکثرا آن را واژه ای ترکی میدانند همچنین گروهی نیز آنرا نه ترکی و نه فارسی میدانند.

اما من اینجا نظریات مختلف محققان رو برای شما آوردم و نتیجه گیری رو به عهده خودتان می گذارم.

بسياري از محققان نامهاي زير را از يك ريشه ميدانند :

اهر - هوری بره - هووای - هوراند - هریس - هومای - هورمان - و ...

اول اینکه عده ای نام هوراند را برگرفته از قوم هوری میدانند

برای همین مقدمه ای از اقوام هوری باید گفته بشه :

« در حدود قرن 17 ق . م دسته ای از اقوام ساکن قفقاز به آسیای صغیر مهاجرت کردند . این دسته که بعد ها هوری نامیده شدند ، نزدیک به دو قرن مهاجرتشان به طول انجامید . هوری ها بتدریج از آسیای صغیر به سمت جنوب ، قلمرو خود را گسترش دادند و سرانجام در سوریه و بین النهرین پیشروی کردند . هوری ها مردمی دامدار بودند و با حفظ سازمان قبیله ای خود بدون آنکه دارای حکومت مرکزی قدرتمندی باشند نواحی وسیعی از آسیای صغیر ، بین النهرین و سوریه را تصرف نمودند . آنچه که بیش از همه در پیروزیهای اولیه هوری ها نقش داشت این بود که آنان از اسب و ارابه در جنگها استفاده می کردند در حالیکه ساکنان بین النهرین هنوز از این وسایل استفاده شایانی نمی نمودند . همچنین هوری ها با تصرف نواحی شمال رودخانه فرات و تسلط بر راههای که در امتداد ساحل آن به بین النهرین و آسیای صغیر می رفت به آسانی می توانستند به تهاجمات خود ادامه دهند . در حدود 1500 ق . م گروهی از اشراف هوری با هم متحد شدند و شخصی به نام سودارنا را از میان خویش به پادشاهی برگزیدند . به دلیل نفوذ اشراف و قبایل ، سودارنا قدرت چندانی نداشت .دولتی که هوری ها بوجود آوردند دولت میتانی نام دارد . در قرن 14 ق . م دولت هیتی در مغرب دولت میتانی شروع به قدرت گرفتن نمود . بزودی روابط میتانی با این دولت به جنگ و جدال کشید . در طی این جنگ و جدال فرعون های مصر ، متحدان اصلی میتانی کمکی بدان ننمودند و در نتیجه دولت میتانی شکست خورد و پایتخت آن نیز به دست هیتی ها غارت گردید . سرانجام دولت میتانی با یورش آشوریها سقوط کرد هوري ها نيز همچون سومر، قوتتي ، لولويی ها و ... از آسياي ميانه به آذربايجان كوچ كرده بودند. پايتخت هوري ها واشوقانني، vushuganni در كنار رود هابور بود. زبان هوري ها با زبان اورارتوها از يك خانواده ميباشند، اقوام لولوبي، قوتتي، هوري ها و ايلاميان از لحاظ نژادي و زباني نزديك به هم بودند.
در حوالي 1200-1400 ق . م اقوامي از هوري ها در داخل ايلام هم زندگي ميكردند و به مقام شاهي هم رسيده بودند، براي مثال هور پاتيلا، خانداني كه از لحاظ صدا و اسم از كلمه هوري مشتق شده است. صنعت، هنر و تمدن هوري شبيه تمدن و هنر ساير ملل التصاقي زبان منطقه بود. پروفسور "دايسون" در باره هوري ها تحقيقات خيلي وسيعي انجام داده است، در مورد جام طلايي پيدا شده در تپه حسنلو در سولدوز( نقده ) مينويسد: اين پياله زرين نشانه اي از تاثير هنر و صنعت هوري هااست، و در ساخت آن تاثير شيوه هنري هوري ها به وضوح ديده مي شود. هنر و صنعت هوري ها نه فقط بر ديگر ملل التصاقي زبان بلكه بر ساير ملل نيز تاثير عميقي گذاشته بود. » ( منبع اينترنتي ) . آقاي دكتر توحيد ملك زاده ديلمقاني در صفحة 261 كتاب « سلماس در سير تاريخ و فرهنگ آذربايجان » مي نويسد : « به استناد يافته هاي باستان شناسي ، حوري ها اولين قوم مشخّص صاحب دولت در آذربايجان بوده اند . اقوامي كه به زبان حورياني از زير گروه زبان هاي التصاقي ، هم خانواده با زبان تركي سخن مي گفتند چهار هزار سال قبل ( هزاره دوم قبل از ميلاد ) در آذربايجان ، آناطولي و شمال بين النهرين پراكنده بودند » . مرحوم پروفسور ذهتابي هم در مورد زبان هوري ها مي نويسد : « زبان هوريان هم التصاقي بوده و از اين لحاظ با هيت ها و اورارتو ها و قوتي – لولوبي ها شباهت داشتند . قاعده هاي شناخته شده صرف زبان هوريان تقريبا عين زبان هاي تركي امروزي از جمله تركي آذري مي باشد .» ( به نقل از كتاب : نگاهي نوين به تاريخ ديرين ترك هاي ايران ، محمد رحماني فر ، ص 58 )

  اما بحث دوم 

عده ای هم آورده اند : واژهٔ «هوراند»، از واژهٔ فارسی «اهوراوند» ساخته شده!! که در طول سالیان دراز به هوراند تبدیل شده‌است. گفته می‌شود که معنی واژهٔ اهوراوند، خدای زیبایی‌ها است که شاید به‌دلیل زیبایی کم‌نظیر این شهر، به این نام خوانده شده‌است.با توجه به واژه اهوراوند، می توان چنین استنباط کرد که آیین زردشت، قبل از ظهور اسلام، در این منطقه رواج داشته باشد. و نیز احتمال دارد که هور به معنی خورشید و «وند» پسوند محل و مکان می باشد و می توان آن را به معنی محل تابش خورشید و نور دانست. در حالی که زبان زرتشت فارسی نبوده که اهورا وند را فارسی معنی میکنند!!

  اما بحث سوم

عده ای نیز کلمه هوراند را تشکیل شده از دو جزء می دانند : هور + آند = هور که برگرفته از نام اقوام هوری هست و آند به معنی قسم هست پس هوراند به معنی قسم هوریها است.

 

در روزهای آتی این بحث کاملتر خواهد شد.


منابع :

نگاهي نوين به تاريخ ديرين ترك هاي ايران ، محمد رحماني فر ، ص 58

سلماس در سير تاريخ و فرهنگ آذربايجان . دكتر توحيد ملك زاده ديلمقاني صفحة 261 كتاب

کتاب ایران تورکلرینین اسکی تاریخی  ، پرفسور دکتر محمد تقی زهتابی

 تحقیقات پروفسور "دايسون"

دانشنامه ویکیپدیا

وبلاگ آقای انباز


هوراند + ریشه واژه هوراند + تاریخچه هوراند + درباره هوراند + بخش هوراند + تاریخ قدیمی هوراند + معنی واژه هوراند

+ نوشته شده توسط هوراتلی در دوشنبه یازدهم مرداد 1389 و ساعت 16:55 |